SSD Sağlığı Nasıl Kontrol Edilir? SSD Ömrü ve Sağlık Durumu Öğrenme
SSD'nizin sağlık durumunu merak ediyorsanız SMART verilerini, üreticinin SSD yazılımını ve diskin kullanım değerlerini kontrol ederek genel durumu hakkında bilgi edinebilirsiniz.
SSD'ler zaman içerisinde yıpranan NAND flash bellek kullanır. Ancak sağlık yüzdesinin düşmesi, SSD'nin hemen bozulacağı anlamına gelmez.
SSD sağlığı nasıl öğrenilir?
En kolay yöntemlerden biri SMART verilerini okuyabilen bir disk sağlık programı kullanmaktır.
Bu tür programlarda genellikle:
- Sağlık durumu
- SSD sıcaklığı
- Toplam çalışma süresi
- Toplam yazılan veri
- SMART değerleri
- Disk modeli
- Firmware sürümü
gibi bilgiler görüntülenebilir.
CrystalDiskInfo gibi yaygın SMART görüntüleme araçları kullanılabilir. SSD üreticiniz kendi yönetim yazılımını sunuyorsa sağlık ve firmware kontrollerinde üreticinin aracından da yararlanabilirsiniz.
SMART nedir?
SMART, depolama aygıtlarının kendi durumlarıyla ilgili çeşitli değerleri raporlamasını sağlayan izleme sistemidir.
SSD modeline göre gösterilen değerler değişebilir.
Bu nedenle SMART ekranındaki tek bir değeri internetten bulduğunuz başka bir SSD ile doğrudan karşılaştırmak her zaman doğru sonuç vermeyebilir.
SSD sağlık yüzdesi ne anlama gelir?
Bazı programlar SSD'nin durumunu yüzde olarak gösterir.
Örneğin SSD'niz:
%100 sağlık
gösteriyorsa bu genellikle diskin tahmini yazma ömrünün çok az kullanıldığını ifade eder.
Zaman içerisinde bu değerin %99, %98 veya daha aşağı seviyelere düşmesi normal olabilir.
Sağlık yüzdesinin %100 olmaması tek başına SSD'nin arızalı olduğu anlamına gelmez.
Toplam yazılan veri nedir?
SSD'lerin belirli bir yazma dayanıklılığı bulunur. Üreticiler bunu modele göre farklı değerlerle ifade edebilir; yaygın ölçülerden biri TBW (Terabytes Written) değeridir.
Örneğin üretici belirli bir model için bir TBW değeri açıklamışsa diske bugüne kadar yazılan toplam veriyi bu değerle birlikte değerlendirebilirsiniz.
Ancak SSD'nin gerçek kullanım ömrü yalnızca TBW değerine bakılarak kesin şekilde tahmin edilemez.
SSD sıcaklığı önemli mi?
Evet.
SSD'ler çalışırken ısınabilir ve özellikle yüksek performanslı NVMe SSD'lerde yük altında sıcaklık artabilir.
Normal çalışma sıcaklığı modelden modele değişebileceği için tek bir sıcaklık değerini bütün SSD'ler için sınır kabul etmek doğru değildir.
SSD'nizin sıcaklık değerlerini üreticinin belirttiği çalışma aralığıyla karşılaştırmanız daha sağlıklıdır.
SSD'nin bozulduğunu gösteren belirtiler neler olabilir?
Aşağıdaki sorunlar depolama birimiyle ilişkili olabilir:
- Dosya okuma veya yazma hataları
- Dosyaların bozulması
- SSD'nin zaman zaman algılanmaması
- İşletim sisteminin açılışında sorunlar
- SMART uyarıları
- Beklenmeyen disk hataları
Ancak bu belirtilerin tamamı kesin olarak SSD arızası anlamına gelmez. Kablo, bağlantı, dosya sistemi, işletim sistemi veya başka donanımlar da benzer problemlere neden olabilir.
SATA SSD kullanıyorsanız bağlantıları kontrol edin
2.5 inç SATA SSD kullanıyorsanız sorun yaşadığınızda:
- SATA veri kablosu
- SATA güç bağlantısı
- Anakart üzerindeki SATA portu
da kontrol edilmelidir.
Bazen SSD arızası gibi görünen problem aslında kablo veya bağlantı kaynaklı olabilir.
NVMe SSD kullanıyorsanız
M.2 NVMe SSD'lerde kablo bulunmadığından SSD'nin yuvaya doğru şekilde takılması önemlidir.
Ayrıca anakart üzerindeki M.2 yuvalarının desteklediği bağlantı türleri ve çalışma biçimleri farklı olabilir. Anakart kullanım kılavuzundan ilgili M.2 yuvasının özelliklerini kontrol edebilirsiniz.
SSD sağlık değeri düşükse ne yapılmalı?
SSD sağlık değeri ciddi şekilde düşmüşse veya SMART uyarıları görülüyorsa öncelikle önemli verilerinizi yedekleyin.
Özellikle:
- Fotoğraflar
- Belgeler
- İş dosyaları
- Proje dosyaları
- Yedeklenmesi zor kişisel veriler
tek bir SSD üzerinde tutulmamalıdır.
SSD sağlığı %100 olsa bile yedek alın
SMART değerlerinin iyi görünmesi bir SSD'nin gelecekte kesinlikle arızalanmayacağını garanti etmez.
Elektronik cihazlarda beklenmedik arızalar yaşanabilir.
Bu nedenle önemli veriler için düzenli yedekleme yapmak, yalnızca SSD sağlık yüzdesini takip etmekten daha önemlidir.
SSD'nizin durumunu paylaşırken
Yardım almak istiyorsanız şu bilgileri ekleyebilirsiniz:
SSD marka ve modeli:
SATA veya NVMe:
Sağlık yüzdesi:
Toplam yazılan veri:
Sıcaklık:
SMART uyarısı var mı:
Yaşadığınız sorun:
Özellikle SSD'nin tam modelini belirtmek önemlidir çünkü dayanıklılık değerleri ve SMART verileri modele göre değişebilir.
SSD'nizin sağlık yüzdesi kaç ve ne kadar süredir kullanıyorsunuz?
